นัดติดตามอาการหลังผ่าตัด — ทำไมต้องมา ตรวจอะไรบ้าง

นัดตรวจแผลหลังผ่าตัดคือส่วนหนึ่งของแผนการรักษาตั้งแต่แรก ไม่ใช่สัญญาณว่ามีอะไรผิดปกติ — ตรวจอะไรบ้าง ควรเตรียมอะไรมา และถ้าพลาดนัดต้องทำอย่างไร

หลังผ่าตัดหรือทำหัตถการ แพทย์จะนัดมาตรวจแผลอีกครั้ง หน้านี้อธิบายว่าทำไม และตรวจอะไรบ้าง

การนัดติดตามเป็นส่วนหนึ่งของแผนการรักษา

วันนัดถูกกำหนดไว้เพื่อดูว่าแผลหายตามที่ควรจะเป็น และจัดการสิ่งที่วางแผนไว้แล้ว เช่น ตัดไหมตามกำหนด การมีนัดจึงไม่ได้หมายความว่าแผลผิดปกติ

ตรวจอะไรบ้าง

• ดูว่าแผลหายตามที่ควรจะเป็น — ขอบแผลปิดดีไหม มีการอักเสบหรือไม่
• ตัดไหมตามกำหนด หรือเอาลวดเย็บหลังขลิบที่ยังค้างเมื่อครบ 1 เดือนออก
• ประเมินอาการปวด บวม และการใช้งานส่วนนั้น
• ปรับยา หรือหยุดยาที่ไม่จำเป็นแล้ว
• ตอบคำถามที่เกิดขึ้นระหว่างพักฟื้น
• แจ้งผลชิ้นเนื้อ ถ้ามีการส่งตรวจ
• บอกว่ากลับไปทำกิจกรรมปกติได้เมื่อไหร่ — ออกกำลังกาย ยกของหนัก ว่ายน้ำ มีเพศสัมพันธ์

สิ่งที่แพทย์ดูไม่ได้มีแค่ผิวด้านนอก บางอย่างเห็นได้จากการตรวจเท่านั้น เช่น ลวดที่ฝัง จมอยู่ในขอบแผลจนมองผ่านๆ ไม่เห็น หรือการอักเสบใต้ผิวที่ยังไม่แสดงออกชัด

การติดตามลวดเย็บหลังขลิบ

ลวดเย็บส่วนใหญ่จะทยอยหลุดเอง หากครบ 1 เดือนแล้วยังมีลวดค้าง ให้กลับมาพบแพทย์เพื่อเอาออก แพทย์จะฉีดยาชาเฉพาะที่ก่อน เพราะคนไข้เกือบทั้งหมดเจ็บจนไม่สามารถเอาออกโดยไม่ฉีดยาชาได้ อ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ การดูแลแผลหลังขลิบ

ควรมากี่ครั้ง

ส่วนใหญ่ หนึ่งถึงสองครั้งก็พอ

หัตถการ	การนัดโดยทั่วไป
ผ่าก้อนหรือถุงไขมัน	นัดตัดไหมและดูแผล
ขลิบด้วยเครื่องตัดเย็บ	กลับมาหากครบ 1 เดือนแล้วยังมีลวดค้าง
กรีดระบายหนอง	นัดทำแผลต่อจนแผลปิดจากด้านใน
ฉีดยาริดสีดวง	นัดประเมินว่าอาการดีขึ้นหรือไม่

ถ้าไม่มีปัญหา ก็จบการรักษา เราไม่นัดต่อเนื่องเป็นรอบโดยไม่มีเหตุผลทางการแพทย์

จุดนี้สำคัญโดยเฉพาะกับการฉีดยาริดสีดวง — ผู้ป่วยส่วนใหญ่ที่ฉีดแล้วอาการหายไปถือว่าจบ ไม่มีการนัดฉีดซ้ำเพื่อกันไว้ก่อน

เตรียมอะไรมา

• บัตรประชาชน
• ใบนัด ถ้ามี
• เอกสารจากที่ผ่าตัด ถ้าผ่าตัดมาจากที่อื่น
• ยาที่กินอยู่ทั้งหมด โดยเฉพาะยาละลายลิ่มเลือดและยาเบาหวาน
• คำถามที่อยากถาม — จดมาได้ เพราะเวลาตรวจสั้นและคนมักลืมถามสิ่งที่กังวลที่สุด

ถ้าต้องการใบรับรองแพทย์ เพื่อลาพักฟื้นต่อ ให้แจ้งตั้งแต่ต้นการตรวจ

ถ้าพลาดนัด

ติดต่อเข้ามานัดใหม่โดยเร็วที่สุด ไม่ต้องรอเป็นเดือน

โดยเฉพาะถ้ายังมี ไหมที่ถึงกำหนดตัด ควรรีบนัดใหม่ ส่วนลวดเย็บหลังขลิบให้กลับมาพบแพทย์ หากครบ 1 เดือนแล้วยังไม่หลุด

คลินิกเปิด จันทร์–ศุกร์ 18.00–19.30 น. ปิดเสาร์–อาทิตย์และวันหยุดราชการ ถ้าวันนัดตรงกับวันหยุด ให้เลื่อนมาวันทำการที่ใกล้ที่สุด

เมื่อไหร่ควรมาก่อนวันนัด

ไม่ต้องรอถึงวันนัดถ้ามี

• บวมแดงมากขึ้นเรื่อยๆ หลังผ่านสัปดาห์แรก
• มีไข้ หนาวสั่น
• หนองข้น หรือกลิ่นเหม็นจากแผล
• ปวดรุนแรงขึ้นทั้งที่กินยาแก้ปวดแล้ว
• แผลแยก
• เลือดออกไม่หยุด
• อาการเดิมที่มาผ่าตัดกลับมาใหม่
• เป็นเบาหวานหรือภูมิคุ้มกันต่ำ แล้วแผลเริ่มอักเสบ — มาเร็วกว่าปกติ

การมาตามนัดใช้เวลาไม่นาน และสำหรับคนไข้ส่วนใหญ่จบลงด้วยคำว่า “หายดีแล้ว ไม่ต้องมาอีก” ซึ่งเป็นผลลัพธ์ที่เราอยากให้เป็นมากที่สุด